वॉशिंग्टनः अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी पुन्हा एकदा नोबेल शांतता पुरस्कारासाठी आपली उमेदवारी सादर केली आहे. गेल्या अनेक वर्षांपासून ते असे आवाहन करत आहेत. यावेळी, त्यांनी व्हाईट हाऊसमधून बोलताना, आठ युद्धे यशस्वीपणे सोडवल्याच्या आपल्या कामगिरीचा उल्लेख केला आणि आणखी एक मोठे यश दृष्टिपथात असल्याचे संकेत दिले.
बुधवारी, प्रचार करून वॉशिंग्टनला परतल्यानंतर ट्रम्प यांनी पत्रकारांशी संवाद साधला. ते म्हणाले, “मी अशा गोष्टी केल्या आहेत ज्या आजपर्यंत कोणीही केलेल्या नाहीत. मी बढाई मारत नाहीये, मी फक्त सत्य सांगत आहे. क्वचितच एखाद्या देशाच्या अध्यक्षाने एखादे युद्ध सोडवले असेल. मी आठ युद्धे सोडवली आहेत.”
ट्रम्प यांनी आपल्या संभाषणात इराणसोबतचे युद्ध संपवण्याचे संकेतही दिले. ते म्हणाले, “त्यांच्या यादीत लवकरच आणखी एका संघर्षाची भर पडू शकते,” तर दुसरीकडे इराणसोबत दुसऱ्या युद्धविरामाच्या दिशेने फारशी प्रगती झालेली नाही.
ट्रम्प यांचे दावे नोबेल पारितोषिक जिंकण्यासाठीचे नवे प्रयत्न नाहीत. आपल्या राजनैतिक कामगिरीमुळे आपण नोबेल शांतता पुरस्कारासाठी पात्र आहोत, असे त्यांनी वारंवार म्हटले असले तरी, तथ्य-तपासणाऱ्यांनी त्यांनी संपवलेल्या युद्धांच्या संख्येबद्दलच्या त्यांच्या दाव्यांवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आहे. ते निदर्शनास आणून देतात की, त्यांनी उल्लेख केलेले अनेक संघर्ष औपचारिकपणे युद्धे नव्हती आणि वेगवेगळ्या संघर्षांमध्ये अमेरिकेची भूमिका लक्षणीयरीत्या भिन्न होती.
ट्रम्प यांची नोबेल पारितोषिक मिळविण्याची इच्छा खूप जुनी आहे. आपल्या पहिल्या कार्यकाळात, ट्रम्प यांनी उत्तर कोरियासोबतच्या आपल्या राजनैतिक प्रयत्नांवर वारंवार प्रकाश टाकला होता. २०१८ मध्ये, उत्तर कोरियाचे नेते किम जोंग उन यांच्यासोबत झालेल्या शिखर परिषदेनंतर, नॉर्वेतील दोन राजकीय नेत्यांनी ट्रम्प यांना नोबेल शांतता पुरस्कारासाठी नामांकित केल्याचे सांगितले होते.
भारत आणि पाकिस्तानमधील तणाव कमी करण्यात किंवा करार घडवून आणण्यात अमेरिकेच्या भूमिकेवर प्रकाश टाकत, ट्रम्प वारंवार ‘ऑपरेशन सिंदूर’चा उल्लेख करतात. तथापि, त्यांचे दावे थेट खोडून काढण्यात आले आहेत. भारत आणि पाकिस्तानमध्ये शस्त्रसंधी घडवून आणण्यासाठी अमेरिकेने मदत केली, हा त्यांचा दावा भारताने फेटाळून लावला आहे. परराष्ट्र मंत्रालयाने म्हटले आहे की, ‘ऑपरेशन सिंदूर’ दरम्यान अमेरिकेचा कोणताही सहभाग नव्हता आणि लष्करी कारवाई थांबवण्याचा करार थेट भारत आणि पाकिस्तानमध्ये झाला होता. असे असूनही, ट्रम्प हे वारंवार हाच दावा करत आहेत.