मुंबई: 1966 साली बाळासाहेब ठाकरे यांनी स्थापन केलेल्या शिवसेना पक्षाचे नाव आणि धनुष्यबाण या अधिकृत पक्षचिन्हावरून उद्धव ठाकरे आणि मुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांच्यात सुरू असलेल्या वादावर सर्वोच्च न्यायालयात उद्या (21 जानेवारी) पासून अंतिम सुनावणी सुरू होत आहे. सरन्यायाधीश न्यायमूर्ती सूर्यकांत यांच्या अध्यक्षतेखालील खंडपीठ सलग दोन दिवस अंतिम युक्तिवाद ऐकणार आहे.
2022 च्या बंडातून वादाला सुरुवात
जून 2022 मध्ये एकनाथ शिंदे यांनी शिवसेनेतील 40 आमदारांसह तत्कालीन मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांच्याविरोधात बंड पुकारले. यामुळे महाविकास आघाडी सरकार अल्पमतात आले आणि उद्धव ठाकरे यांनी मुख्यमंत्रिपदाचा राजीनामा दिला. त्यानंतर भाजपच्या पाठिंब्याने एकनाथ शिंदे मुख्यमंत्री झाले.
निवडणूक आयोगाचा निर्णय
फेब्रुवारी 2023 मध्ये निवडणूक आयोगाने एकनाथ शिंदे गटालाच ‘खरी शिवसेना’ म्हणून मान्यता देत धनुष्यबाण हे पक्षचिन्ह दिले. यानंतर जानेवारी 2024 मध्ये विधानसभा अध्यक्ष राहुल नार्वेकर यांनी शिंदे गटातील आमदार अपात्र ठरवण्याच्या याचिका फेटाळल्या.
उद्धव ठाकरे गटाची भूमिका
उद्धव ठाकरे गटाने निवडणूक आयोगाचा निर्णय सर्वोच्च न्यायालयात आव्हान दिले आहे.
त्यांचा दावा आहे की, “शिवसेना हा बाळासाहेब ठाकरे यांचा वारसा असून पक्षावर आमचाच अधिकार आहे.”
या प्रकरणात उद्धव ठाकरे गटाकडून ज्येष्ठ वकील कपिल सिब्बल युक्तिवाद मांडणार आहेत.
शिंदे गटाचा युक्तिवाद
शिंदे गटाकडून ज्येष्ठ वकील मुकुल रोहतगी आणि नीरज किशन कौल यांनी असा युक्तिवाद केला आहे की,
बहुसंख्य आमदार ज्यांच्याकडे आहेत, तोच गट खरा पक्ष मानला जावा.
महाराष्ट्राच्या राजकारणावर मोठा परिणाम
हा वाद केवळ पक्षनाव किंवा चिन्हापुरता मर्यादित नसून,
पक्षांतरविरोधी कायदा
निवडणूक आयोगाचे अधिकार
पक्षातील बहुमताची व्याख्या
याबाबत महत्त्वाचा न्यायनिवाडा ठरणार आहे.
संपूर्ण महाराष्ट्राचे लक्ष सर्वोच्च न्यायालयाकडे
2022 च्या राजकीय उलथापालथीनंतरचा हा अंतिम आणि निर्णायक टप्पा मानला जात असून धनुष्यबाण शिंदे गटाकडेच राहणार की उद्धव ठाकरेंकडे परत जाणार, याचा फैसला आता सर्वोच्च न्यायालयाच्या निकालावर अवलंबून आहे