नवी दिल्ली: जगातील काही मोठ्या उदयोन्मुख आणि विकसित बाजारपेठांमध्ये भारताच्या निर्यातीत वेगाने वाढ झाली आहे. पीटीआयच्या वृत्तानुसार, २०२६-२७ च्या पहिल्या पाच महिन्यांत चार प्रमुख ब्रिक्स देशांमधील निर्यात ३४ टक्क्यांनी वाढून १९.९ अब्ज डॉलरवर पोचली.
एकट्या चीनला होणाऱ्या निर्यातीत ३९ टक्क्यांनी वाढ झाली, तर दक्षिण आफ्रिकेला होणाऱ्या निर्यातीत ५८ टक्क्यांपर्यंतची मोठी वाढ झाली. भारत पारंपरिक बाजारपेठांच्या पलीकडे आपली निर्यात वाढविण्याचा आणि अधिक देशांशी व्यापारी संबंध दृढ करण्याचा प्रयत्न करत आहे.
वाणिज्य मंत्रालयाच्या आकडेवारीनुसार, एप्रिल-ऑगस्ट २०२६-२७ मध्ये भारताच्या एकूण निर्यातीत चीन, दक्षिण आफ्रिका, ब्राझील आणि रशिया या चार प्रमुख ब्रिक्स सदस्य देशांचा वाटा ९.२% होता, जो मागील वर्षापेक्षा ८.१% पेक्षा जास्त आहे.
अहवालानुसार, वाणिज्य मंत्रालयाच्या एका अधिकाऱ्याने सांगितले की, भारत ब्रिक्स गटासोबत आपले संबंध अधिक दृढ करत असताना, याला सर्वाधिक गती ब्रिक्स सदस्य देशांकडून, विशेषतः ब्रिक्सचे प्रमुख संस्थापक भागीदार चीन, दक्षिण आफ्रिका, ब्राझील आणि रशिया यांच्याकडून मिळत आहे. या चार देशांना होणारी निर्यात एप्रिल-ऑगस्ट २०२५-२६ मधील १४.९ अब्ज डॉलर्सवरून चालू आर्थिक वर्षाच्या याच कालावधीत १९.९ अब्ज डॉलर्सपर्यंत वाढली.
या वाढीमध्ये चीनचा सर्वाधिक वाटा होता. एप्रिल ते ऑगस्ट २०२६-२७ दरम्यान भारताची चीनला होणारी निर्यात ३९ टक्क्यांनी वाढून ९.६ अब्ज डॉलर्सवर पोचली. चारही बाजारपेठांमध्ये दक्षिण आफ्रिकेत सर्वाधिक वाढ दिसून आली, त्या देशाच्या निर्यातीत ५८ टक्क्यांची मोठी वाढ झाली. ब्राझील आणि रशियाला होणाऱ्या निर्यातीत अनुक्रमे १३ टक्के आणि ११ टक्के वाढ झाली.
वाणिज्य मंत्रालयाच्या मते, हा कल भारतीय निर्यातदारांसाठी प्रमुख ब्रिक्स बाजारपेठा अधिकाधिक महत्त्वाच्या बनत असल्याचे लक्षण आहे. भारत केवळ ब्रिक्समध्ये आपली व्यापारी उपस्थिती मजबूत करत नाही, तर या गटातील सर्वात मोठ्या अर्थव्यवस्थांशी अधिक एकात्मिक होत आहे, असे एका अधिकाऱ्याने सांगितले.
प्रमुख ब्रिक्स देशांना होणारी निर्यात ही व्यापक ब्रिक्स गटाला होणाऱ्या निर्यातीच्या तुलनेत जवळपास तीन पटीने अधिक वेगाने वाढत आहे. यामुळे या बाजारपेठा भारताच्या निर्यात धोरणाचा एक महत्त्वाचा आधारस्तंभ बनत आहेत, असेही ते म्हणाले.
