नवी दिल्ली: पश्चिम बंगाल निवडणुकीचे राजकीय परिणाम इतके तीव्र झाले आहेत, की आपण आता घराबाहेरही पडू शकत नाही, असा गंभीर आरोप पश्चिम बंगालच्या माजी मुख्यमंत्री आणि तृणमूल काँग्रेसच्या प्रमुख ममता बॅनर्जी यांनी केला आहे.
निवडणुकीतील विजयानंतर भारतीय जनता पक्षाने ‘अराजकता’ आणि ‘हुकूमशाही’ आणल्याचा आरोप करत, बॅनर्जी यांनी राजकीय तणावाचे वातावरण कायम असल्याचे आणि तृणमूल नेत्यांवर हल्ले होत असल्याचाही आरोप केला.
राजधानीत झालेल्या इंडी अलायन्सच्या बैठकीत बोलताना बॅनर्जी यांनी भाजपविरुद्ध आपला रोष व्यक्त केला, जिथे विरोधी पक्षांनी मतदार याद्यांची विशेष सखोल पुनरीक्षण (एसआयआर) आणि निवडणूक आयोगाच्या कामकाजावर चर्चा केली.
आपण आता आपल्या घरातून बाहेर पडू शकत नाही, असे त्या बैठकीत म्हणाल्याचे पक्षसूत्रांनी सांगितले. तृणमूल नेत्यांना लक्ष्य करणाऱ्या हल्ल्यांच्या मालिकेवर त्यांनी जोर दिला. बंगालमधील राजकीय वातावरण तापलेले असून, तृणमूलच्या अनेक नेत्यांना विरोध आणि अंडीफेकीचा सामना करावा लागत आहे. या घटना भाजपने घडवून आणल्याचा आरोप तृणमूलने केला आहे. मात्र, भाजपने या हल्ल्यांना तृणमूलविरोधी जनक्षोभाची अभिव्यक्ती म्हटले आहे.
गेल्या आठवड्यात हुगळीमध्ये संतप्त जमावाने तृणमूल पक्षाचे आमदार कुणाल घोष यांची गाडी अडवल्याचे वृत्त आहे. गाडीवर अंडी आणि दगडफेक करण्यात आली, ज्यामुळे हल्ल्याला सामोरे जाणारे घोष हे नवीनतम तृणमूल नेते ठरले आहेत, असे तृणमूलच्या वरिष्ठ नेत्याने सांगितले.
सभेत बॅनर्जी यांनी एसआयआर वादावरून मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांच्यावर निशाणा साधला. बॅनर्जी यांनी मुख्य निवडणूक आयुक्तांचा उल्लेख ‘वनिश कुमार’ असा केला. निवडणूक आयोगावर मतदार यादीतून मतदारांची नावे वगळल्याचा आरोप करताना त्यांनी हा टोमणा वारंवार मारला आहे. सूत्रांनुसार, त्यांनी बंगालमधील एसआयआर प्रक्रियेला ‘फसवणूक झालेली प्रक्रिया’, असेही संबोधले आणि मुख्य निवडणूक आयुक्तांवर कारवाईची मागणी केली.
एसआयआर प्रक्रिया आणि निवडणूक आयोगाच्या कामकाजावर संयुक्त रणनीती आखण्यासाठी इंडी अलायन्सच्या बॅनरखाली २० हून अधिक विरोधी पक्ष, नवी दिल्लीत एकत्र जमले आहेत.
निवडणूक आयोगामध्ये एसआयआर प्रक्रियेसंबंधित निर्णयांवरून मतभेद असल्याच्या वृत्तांच्या पार्श्वभूमीवर विरोधी गटाने ज्ञानेश कुमार यांना हटवण्याची मागणी केली आहे. तथापि, निवडणूक आयोगाने म्हटले आहे की, आयुक्तांमधील अंतर्गत प्रश्न आणि मतभेद हे संस्थात्मक विचारविनिमयाचा भाग आहेत आणि अंतिम निर्णय प्रस्थापित प्रक्रियेनुसारच घेण्यात आले होते.
काँग्रेस अध्यक्ष मल्लिकार्जुन खर्गे यांनी सभेत बोलताना मतदार याद्या आणि मतदारांच्या हक्कांवर केंद्रित असलेल्या मागण्या मांडल्या. यामध्ये भविष्यातील निवडणुकांसाठी एसआयआर-पूर्व मतदार याद्या वापरणे, मतदाराचे नाव वगळण्यापूर्वी प्रभावी अपील यंत्रणा सुनिश्चित करणे, प्रशासकीय अपयशामुळे होणाऱ्या पात्र मतदारांच्या बहिष्कारापासून त्यांचे संरक्षण करणे, मतदार यादीतील सुधारणांमध्ये अधिक पारदर्शकता आणणे आणि मतपत्रिकेद्वारे मतदान पद्धतीकडे परत जाणे यांचा समावेश होता.
