मुंबई: देशातील सर्वात श्रीमंत महानगरपालिका असलेल्या बृहन्मुंबई महानगरपालिकेच्या (BMC) १५ व्या निवडणुकीचा प्रचार आता निर्णायक टप्प्यात पोहोचला आहे. २२७ प्रभागांसाठी होणाऱ्या या निवडणुकीत यंदा पारंपरिक रॅली, सभा आणि होर्डिंग्सपेक्षा डिजिटल प्रचार अधिक प्रभावी ठरत असल्याचे चित्र दिसून येत आहे. या डिजिटल लढतीत भारतीय जनता पक्षाने (भाजप) आघाडी घेतल्याचे राजकीय निरीक्षकांचे मत आहे.
‘मार्व्हल’ अवतारातील प्रचारामुळे तरुण मतदारांवर प्रभाव
भाजपच्या प्रचारातील सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे एआय (AI) तंत्रज्ञानाच्या मदतीने तयार करण्यात आलेले व्हिडिओ. ‘मार्व्हल सिनेमॅटिक युनिव्हर्स’मधील आयर्न मॅन, स्पायडरमॅन, हल्क आणि थानोस यांसारख्या लोकप्रिय पात्रांचा वापर करत मुंबईतील विकासकामे, पायाभूत सुविधा आणि नागरी प्रश्नांवर भाष्य करणारे व्हिडिओ सोशल मीडियावर मोठ्या प्रमाणात व्हायरल होत आहेत.
विशेषतः १८ ते २५ वयोगटातील पहिल्यांदा मतदान करणाऱ्या मतदारांमध्ये या कॅम्पेनची मोठी चर्चा असून, इंस्टाग्राम रील्स, युट्यूब शॉर्ट्स आणि व्हॉट्सॲप स्टेटसद्वारे हा प्रचार झपाट्याने पसरत आहे. काही विरोधी पक्षांनीही अशाच प्रकारचा प्रचार करण्याचा प्रयत्न केला असला, तरी तांत्रिक गुणवत्ता आणि संदेशाची स्पष्टता यामुळे भाजपचा डिजिटल कंटेंट अधिक प्रभावी ठरत असल्याचे दिसते.
‘मुंबई आता थांबणार नाही’; एकसंध प्रचार संदेश
भाजपने “मुंबई आता थांबणार नाही” हा घोषवाक्य केंद्रस्थानी ठेवून एकसंध आणि ठाम प्रचार धोरण राबवले आहे. हे घोषवाक्य सोशल मीडिया, डिजिटल बॅनर्स, पोस्टर्स आणि व्हिडिओ कॅम्पेनमध्ये सातत्याने वापरले जात आहे. शिवसेनेच्या (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे) पूर्वीच्या प्रचार शैलीचा संदर्भ घेत, त्याच मुद्द्यांवरून भाजपने प्रतिआक्रमण केल्याचेही राजकीय वर्तुळात बोलले जात आहे.
विरोधकांचे श्रेयवादावर आधारित प्रचार?
दुसरीकडे, शिवसेना (UBT) कडून प्रामुख्याने कोस्टल रोडसारख्या प्रकल्पांचे श्रेय घेण्यावर भर दिला जात आहे. मात्र, हे प्रकल्प अनेक वर्षांपासून प्रलंबित होते आणि विविध टप्प्यांतून पूर्णत्वास गेले असल्याने, या दाव्यांबाबत मतदारांमध्ये साशंकता निर्माण होत असल्याचे जाणकार सांगतात.केवळ होर्डिंग्स आणि जुन्या कामांचा उल्लेख करून मतदारांचा विश्वास मिळवणे अवघड होत असल्याचे चित्र असून, सोशल मीडियावरही या दाव्यांवर टीका होताना दिसत आहे.
‘अटेंशन इकॉनॉमिक्स’मध्ये भाजप पुढे
आजच्या राजकारणात मतदारांचे लक्ष वेधून घेणे हे महत्त्वाचे सूत्र ठरत आहे. भाजपने लांबलचक भाषणांपेक्षा संक्षिप्त, शेअरेबल आणि लक्षात राहणाऱ्या कंटेंटवर भर दिला आहे. त्यामुळे विरोधकांचा पारंपरिक प्रचार भाजपच्या डिजिटल आक्रमकतेसमोर फिका पडत असल्याचे विश्लेषकांचे मत आहे.
निवडणूक आता ‘नरेटिव्ह’ची लढाई
मुंबई महानगरपालिकेची ही निवडणूक आता केवळ नागरी सुविधा किंवा विकासकामांपुरती मर्यादित राहिलेली नाही. ही लढाई डिजिटल नरेटिव्ह, विश्वासार्हता आणि भविष्यातील दृष्टीकोन यांभोवती फिरताना दिसत आहे. एकीकडे आधुनिक तंत्रज्ञान आणि तरुण पिढीची भाषा वापरणारा भाजप आहे, तर दुसरीकडे प्रस्थापित कामांच्या श्रेयावर भर देणारे विरोधक.आगामी निकालातून मुंबईकर कोणत्या नरेटिव्हला पसंती देतात, याकडे संपूर्ण राज्याचे लक्ष लागले आहे.
